Đơn xin nghỉ phép không lương của giáo viên là văn bản hành chính quan trọng giúp viên chức hoặc người lao động tại các cơ sở giáo dục đề xuất tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động trong một khoảng thời gian nhất định. Cơ chế xét duyệt của loại đơn này dựa trên sự thỏa thuận giữa cá nhân và Thủ trưởng đơn vị (Hiệu trưởng), tuân thủ nghiêm ngặt các điều khoản của Bộ luật Lao động 2019 và Luật Viên chức. Việc được chấp thuận hay không phụ thuộc lớn vào tính cấp thiết của lý do, kế hoạch bàn giao chuyên môn và quy chế chi tiêu nội bộ của nhà trường. Do đó, nắm vững quy định pháp lý và kỹ năng soạn thảo không chỉ giúp giáo viên bảo vệ quyền lợi bảo hiểm mà còn thể hiện sự chuyên nghiệp, giữ gìn uy tín để thuận lợi khi quay trở lại công tác.
Giáo viên được nghỉ việc riêng không hưởng lương trong trường hợp nào?
Trả lời: Giáo viên được nghỉ việc riêng không hưởng lương khi có sự thỏa thuận và đồng ý của người sử dụng lao động (Hiệu trưởng), thường áp dụng cho các lý do cá nhân cấp thiết nằm ngoài chế độ nghỉ hưởng nguyên lương theo quy định pháp luật.
Việc xin nghỉ không lương không phải là một quyền mặc nhiên mà là một “quyền có điều kiện” dựa trên sự thống nhất giữa hai bên. Trong môi trường sư phạm, nơi tính ổn định của nhân sự ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng giảng dạy, việc xét duyệt này càng trở nên khắt khe hơn. Để đảm bảo lá đơn xin nghỉ phép không lương của giáo viên được chấp thuận, bạn cần hiểu rõ cơ sở pháp lý để viện dẫn và biết cách trình bày những lý do hợp tình, hợp lý. Dưới đây là những căn cứ và trường hợp cụ thể thường được áp dụng.
Quy định của Bộ luật Lao động và Luật Viên chức về nghỉ không lương
Theo quy định hiện hành, quyền nghỉ không hưởng lương của giáo viên (dù là viên chức hay hợp đồng) đều được điều chỉnh bởi Khoản 3 Điều 115 Bộ luật Lao động 2019. Cụ thể, luật quy định người lao động có thể thỏa thuận với người sử dụng lao động để nghỉ không hưởng lương.
Đối với giáo viên là viên chức, quy định này còn được củng cố bởi Khoản 4 Điều 13 Nghị định 115/2020/NĐ-CP. Điều này có nghĩa là, ngoài các ngày nghỉ việc riêng vẫn hưởng nguyên lương (như bản thân kết hôn, con kết hôn, cha mẹ/vợ chồng/con chết…), giáo viên hoàn toàn có quyền đề xuất nghỉ thêm nếu có lý do chính đáng. Tuy nhiên, quyền quyết định cuối cùng vẫn thuộc về Hiệu trưởng, dựa trên tình hình nhân sự thực tế của nhà trường tại thời điểm đó.
Những lý do xin nghỉ không lương thường được Hiệu trưởng chấp thuận
Dựa trên kinh nghiệm quản lý giáo dục thực tế, Hiệu trưởng thường khó từ chối nếu lý do trong đơn mang tính cấp bách hoặc nhân văn. Dưới đây là các nhóm lý do phổ biến:
- Đi học nâng cao trình độ: Giáo viên xin nghỉ để tham gia các khóa đào tạo thạc sĩ, tiến sĩ hoặc chứng chỉ chuyên môn dài hạn (tự túc) nhằm phục vụ công tác giảng dạy sau này.
- Chăm sóc người thân bị bệnh nặng: Trường hợp cha mẹ, vợ/chồng hoặc con cái ốm đau dài ngày cần người chăm sóc trực tiếp mà hết phép năm/phép việc riêng.
- Điều trị bệnh dài ngày: Khi giáo viên gặp vấn đề sức khỏe cần thời gian nghỉ ngơi tĩnh dưỡng vượt quá số ngày nghỉ ốm hưởng BHXH.
- Hoàn cảnh gia đình đặc biệt: Như giải quyết thủ tục ly hôn, sửa chữa nhà cửa do thiên tai, hoặc giải quyết các vấn đề pháp lý cá nhân phức tạp.

Hướng dẫn viết đơn xin nghỉ phép không lương của giáo viên chuẩn nhất
Một lá đơn chuẩn mực không chỉ cần đúng thể thức hành chính mà còn phải thể hiện được tinh thần trách nhiệm cao đối với công việc chung của nhà trường. Kỹ năng viết đơn khéo léo sẽ giúp Hiệu trưởng thấy rằng sự vắng mặt của bạn đã được tính toán để giảm thiểu tối đa ảnh hưởng đến học sinh. Chúng ta sẽ cùng đi sâu vào cấu trúc bắt buộc, nghệ thuật trình bày lý do và tham khảo mẫu đơn mới nhất năm 2025.
Các nội dung bắt buộc phải có trong đơn xin nghỉ phép
Để đảm bảo tính pháp lý, đơn xin nghỉ phép không lương của giáo viên cần đầy đủ các thông tin sau:
- Quốc hiệu và Tiêu ngữ: Đặt trang trọng ở đỉnh đơn.
- Tên đơn: ĐƠN XIN NGHỈ VIỆC RIÊNG KHÔNG HƯỞNG LƯƠNG.
- Kính gửi: Cần gửi đồng thời cho Ban Giám hiệu trường và Phòng Tổ chức cán bộ/Tổ Hành chính (nơi lưu hồ sơ).
- Thông tin cá nhân: Họ tên, Chức vụ, Đơn vị công tác (Tổ chuyên môn).
- Thời gian nghỉ: Ghi rõ từ ngày/tháng/năm đến ngày/tháng/năm (Tổng số ngày nghỉ).
- Lý do nghỉ: Trình bày rõ ràng, trung thực.
- Cam kết bàn giao: Nêu rõ ai là người nhận bàn giao công việc/giáo án.
- Chữ ký: Của người làm đơn và ý kiến xác nhận của Tổ trưởng chuyên môn.
Cách trình bày lý do nghỉ phép thuyết phục và hợp tình hợp lý
Phần lý do là “linh hồn” của lá đơn. Thay vì viết sơ sài “bận việc gia đình”, bạn nên cụ thể hóa vấn đề nhưng vẫn giữ sự tế nhị. Ví dụ, thay vì viết “Tôi chán áp lực công việc”, hãy viết “Tôi cần thời gian để điều trị dứt điểm vấn đề sức khỏe tâm lý để có thể quay lại giảng dạy với trạng thái tốt nhất”.
Đặc biệt, hãy luôn kèm theo một câu cam kết mạnh mẽ về việc không làm ảnh hưởng đến thi đua của tổ chuyên môn và sẽ hoàn thành mọi thủ tục bàn giao trước khi rời đi. Sự chuyên nghiệp này là yếu tố then chốt để Ban giám hiệu “gật đầu”.
Tải mẫu đơn xin nghỉ phép không lương dành cho giáo viên (Mới nhất 2025)
Dưới đây là mẫu đơn chuẩn được áp dụng phổ biến tại các trường công lập và tư thục hiện nay:
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
—————-ĐƠN XIN NGHỈ VIỆC RIÊNG KHÔNG HƯỞNG LƯƠNG
Kính gửi:
– Ban Giám hiệu Trường [Tên trường]
– Phòng Hành chính – Tổ chứcTôi tên là: ………………………………………………………………………………..
Chức vụ: Giáo viên ………………………. Tổ chuyên môn: ……………………
Nay tôi làm đơn này xin Ban Giám hiệu cho phép tôi được nghỉ việc riêng không hưởng lương.
Thời gian xin nghỉ: Từ ngày …/…/20… đến hết ngày …/…/20…
Tổng số ngày nghỉ: ……….. ngày.
Lý do xin nghỉ: ………………………………………………………………………….
(Trình bày chi tiết lý do, ví dụ: Chăm sóc mẹ già đang điều trị tại bệnh viện X…)
Tôi đã bàn giao công việc giảng dạy/chủ nhiệm cho: Ông/Bà …………………..
Tôi cam kết sẽ trở lại công tác đúng thời hạn và chấp hành đầy đủ các quy định của nhà trường trong thời gian nghỉ.
Kính mong Ban Giám hiệu xem xét và chấp thuận.[Địa danh], ngày … tháng … năm 20…
Người làm đơn
(Ký và ghi rõ họ tên)
Quy trình xin nghỉ không hưởng lương tại trường học diễn ra thế nào?
Trả lời: Quy trình chuẩn bao gồm 3 bước chính: Thỏa thuận trước với lãnh đạo trực tiếp, nộp đơn kèm hồ sơ bàn giao, và chờ Quyết định phê duyệt chính thức bằng văn bản.
Nhiều giáo viên mắc sai lầm khi nghĩ rằng chỉ cần nộp đơn là xong, dẫn đến việc bị đánh giá là thiếu kỷ luật hoặc thậm chí bị xử lý kỷ luật vì tự ý bỏ việc khi chưa có quyết định. Để tránh những rủi ro pháp lý và giữ gìn mối quan hệ đồng nghiệp, bạn cần tuân thủ nghiêm ngặt trình tự hành chính. Dưới đây là lộ trình cụ thể giúp bạn thực hiện việc này một cách trơn tru và chuyên nghiệp nhất.
Bước 1: Thỏa thuận trước với Tổ trưởng chuyên môn và Hiệu trưởng
Trước khi đặt bút viết đơn, hãy gặp trực tiếp Tổ trưởng chuyên môn và Hiệu trưởng để trình bày nguyện vọng. Đây là bước “ngoại giao” cực kỳ quan trọng. Việc xin ý kiến trước giúp nhà trường chủ động trong việc sắp xếp thời khóa biểu và tìm giáo viên dạy thay, đồng thời thể hiện sự tôn trọng của bạn đối với cấp quản lý.
Bước 2: Hoàn thiện hồ sơ và bàn giao công việc giảng dạy
Sau khi được sự đồng thuận về mặt chủ trương, bạn tiến hành nộp đơn chính thức. Song song đó, việc bàn giao là bắt buộc. Bạn cần chuẩn bị:
- Sổ điểm cá nhân, sổ chủ nhiệm (nếu có).
- Giáo án và kế hoạch giảng dạy của giai đoạn tiếp theo.
- Các thiết bị dạy học được nhà trường cấp phát.

Biên bản bàn giao cần có chữ ký xác nhận của người nhận thay thế để làm bằng chứng về sau.
Bước 3: Chờ quyết định phê duyệt chính thức bằng văn bản
Bạn chỉ được phép nghỉ khi nhận được Quyết định nghỉ việc không hưởng lương có dấu đỏ của nhà trường. Tuyệt đối không tự ý nghỉ khi đơn chưa được duyệt, vì theo luật, nếu tự ý nghỉ việc 05 ngày cộng dồn trong một tháng mà không có lý do chính đáng được chấp nhận, viên chức có thể bị buộc thôi việc.
Thời gian nghỉ không lương có được tính đóng bảo hiểm xã hội không?
Trả lời: Không, người lao động không làm việc và không hưởng tiền lương từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng thì không đóng bảo hiểm xã hội tháng đó.
Đây là vấn đề liên quan trực tiếp đến “túi tiền” và quyền lợi lâu dài mà mọi giáo viên cần lưu ý. Quy định này được nêu rõ tại Luật Bảo hiểm xã hội. Thời gian nghỉ không lương này sẽ không được tính vào thời gian công tác để hưởng chế độ bảo hiểm xã hội (hưu trí, thai sản, ốm đau…).
Cụ thể, nếu bạn xin nghỉ 01 tháng không lương, tháng đó thẻ bảo hiểm y tế của bạn có thể bị báo giảm (cắt) và quá trình đóng BHXH sẽ bị gián đoạn. Tuy nhiên, thời gian đã đóng trước đó vẫn được bảo lưu. Khi bạn quay lại làm việc và tiếp tục đóng, thời gian sẽ được tính nối tiếp. Bạn nên cân nhắc kỹ về thời điểm nghỉ để tránh ảnh hưởng đến việc chốt sổ hoặc các chế độ thai sản nếu đang có kế hoạch sinh con.
Làm thế nào để duy trì chất lượng giảng dạy khi nhân sự biến động?
Trả lời: Nhà trường cần xây dựng kế hoạch nhân sự dự phòng linh hoạt và tích cực ứng dụng các nền tảng công nghệ giáo dục để đảm bảo mạch kiến thức cho học sinh được liền mạch.
Khi một giáo viên nghỉ phép dài hạn, mối lo lớn nhất của phụ huynh và nhà trường là học sinh bị “hổng” kiến thức hoặc không quen với phương pháp của người dạy thay. Đây là lúc công nghệ phát huy vai trò “trợ giảng” đắc lực, giúp chuyển đổi số quy trình quản lý lớp học và tài liệu, giúp người mới tiếp nhận công việc dễ dàng hơn. Một trong những giải pháp toàn diện hiện nay là việc sử dụng các hệ sinh thái giáo dục trực tuyến.
Ứng dụng công nghệ trong việc quản lý và hỗ trợ dạy học trực tuyến
Để đảm bảo học sinh không bị gián đoạn học tập khi giáo viên vắng mặt, nhà trường và phụ huynh có thể tham khảo hệ sinh thái giáo dục BigSchool. Được sáng lập bởi Tiến sĩ Lê Thống Nhất – “Ông già khởi nghiệp” với tâm huyết đổi mới giáo dục, BigSchool hoạt động dựa trên 5 trụ cột tương tác cốt lõi: Học – Thi – Hỏi – Đọc – Chơi.
Với ngân hàng hơn 80.000 câu hỏi được chuẩn hóa và tính năng tạo lớp học trực tuyến, giáo viên dạy thay có thể dễ dàng giao bài, kiểm tra và đánh giá năng lực học sinh theo đúng lộ trình mà giáo viên cũ đã xây dựng. Phân hệ “Hỏi” và “Thi” giúp học sinh tự ôn luyện và lấp đầy lỗ hổng kiến thức ngay tại nhà, trong khi phân hệ “Chơi” (Esports kiến thức) giúp duy trì hứng thú học tập. Đây là công cụ hỗ trợ đắc lực giúp quá trình chuyển giao nhân sự diễn ra êm đẹp mà không làm giảm chất lượng đào tạo.
Những câu hỏi thường gặp về đơn xin nghỉ phép không lương của giáo viên
Trả lời: Các thắc mắc phổ biến thường xoay quanh quyền từ chối của Hiệu trưởng, giới hạn thời gian nghỉ tối đa và ảnh hưởng của việc nghỉ không lương đến chế độ nâng lương thường xuyên.
Dù đã nắm rõ quy trình, nhiều giáo viên vẫn còn những băn khoăn về các tình huống pháp lý cụ thể có thể phát sinh. Việc hiểu sai các quy định này có thể dẫn đến những thiệt thòi không đáng có về quyền lợi thi đua và thâm niên nghề nghiệp. Dưới đây là giải đáp chi tiết cho những câu hỏi thường gặp nhất để bạn có sự chuẩn bị kỹ lưỡng.
Hiệu trưởng có quyền từ chối đơn xin nghỉ không lương không?
Có. Vì bản chất của nghỉ không lương là “thỏa thuận” theo Khoản 3 Điều 115 Bộ luật Lao động, nên Hiệu trưởng hoàn toàn có quyền từ chối nếu xét thấy việc bạn nghỉ sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến kế hoạch giảng dạy hoặc không tìm được người dạy thay phù hợp.
Thời gian nghỉ không lương tối đa là bao lâu?
Pháp luật hiện hành không quy định cứng về thời gian nghỉ không lương tối đa. Thời gian này phụ thuộc hoàn toàn vào sự thỏa thuận giữa giáo viên và nhà trường, cũng như Quy chế chi tiêu nội bộ của đơn vị. Thông thường, các trường chấp nhận khoảng thời gian từ 1 đến 3 tháng; các trường hợp nghỉ đến 1 năm thường rất hiếm và cần lý do cực kỳ đặc biệt.
Nghỉ không lương có ảnh hưởng đến xét tăng lương và thâm niên không?
Có. Thời gian nghỉ không hưởng lương không được tính vào thâm niên công tác để xét nâng bậc lương thường xuyên. Ví dụ, nếu chu kỳ nâng lương của bạn là 3 năm, nhưng bạn nghỉ không lương 3 tháng, thì thời điểm được xét tăng lương của bạn sẽ bị lùi lại 3 tháng so với dự kiến ban đầu.
Soạn thảo đơn xin nghỉ phép không lương của giáo viên không chỉ là một thủ tục hành chính đơn thuần mà là bước đệm pháp lý quan trọng để bảo vệ quyền lợi cá nhân trong những giai đoạn khó khăn. Việc nắm vững các quy định về bảo hiểm, thời gian nâng lương và chuẩn bị một lộ trình bàn giao chuyên nghiệp sẽ giúp bạn nhận được sự ủng hộ từ Ban giám hiệu. Hãy luôn đặt trách nhiệm với học sinh và uy tín nghề nghiệp lên hàng đầu, biến lá đơn này thành một sự thỏa thuận văn minh và thấu tình đạt lý.

Tiến sĩ Lê Thống Nhất sinh năm 1955 tại Nghệ An, là nhà giáo, nhà báo và doanh nhân trong lĩnh vực giáo dục. Ông từng giảng dạy Toán học tại Trường THPT Chuyên Phan Bội Châu và đảm nhiệm nhiều vai trò trong ngành giáo dục, từ viết sách, biên soạn tài liệu đến sáng lập các dự án hỗ trợ học tập trực tuyến.
Ông là người sáng lập BigSchool – nền tảng giáo dục trực tuyến kết nối giáo viên và học sinh cả nước. Ngoài ra, ông còn nổi tiếng với vai trò tác giả, diễn giả truyền cảm hứng và khách mời trên nhiều chương trình truyền hình, trong đó có “Ai là triệu phú” trên truyền hình VTV.
Trong suốt sự nghiệp, Tiến sĩ Lê Thống Nhất đã nhận nhiều giải thưởng giáo dục và được biết đến như một người luôn đổi mới, ứng dụng công nghệ vào dạy và học, góp phần lan tỏa tri thức và niềm say mê học tập cho thế hệ trẻ.
